نوشته آقای مهندس صمدی:
با سلام ، و تشکر ، خیلی وقته دنبال یه متخصص می گردم که بتونه سوالهای ذهنمو در زمینه شاپ دراوینگ جواب بده . آقای مهندس اگه لطف بفرمایید بگید برای برش ورق ها و ستون ها بلند تر از 6 متر 12 متر چه تدبیری رو اتخاذ می کنیم که پرت کمتر بشه . در خصوص دستک ها هم همینطور، آیا قاعده یا قانون خاصی داره بعضا می بینم تو سازه ها فاصله وصله سه ورق با جوش نفوذی کمتر از یک متر شده ، کلا دوست دارم در این زمینه اطلاعات کسب کنم اگه لطف بفرمایید درباره لیست برش که توضیح بدید ممنون میشم.
بابک صمدی
پاسخ:
توسعه مطالب، دانش و نیازمندیهای مرتبط با شاپ درایینگ جز اهداف اصلی این مجموعه می باشد. لذا با این دیدگاه، برنامه ریزی های دقیق تری برا تحقق اهداف صورت گرفته و ان شا الله در اوایل سال آت بصورت منظم و یکپارچه به اجرا گذاشته خواهد شد.
اما در مورد ورق چینی ستونها و تیرها رعایت نکات زیر الزامی می باشد:
۱- با توجه به محدودیتهای ترانزیتی، بهتر است از طول بیشتر از ۱۲ متر برای ستونها و تیرها اجتناب کنیم و ستونهای بلند را با تکه های ۱۲ متری در کارخانه بسازیم و مونتاژ نهایی ان را به محل نصب موکول نماییم. در مواقع ضرورت ونیاز، با رعایت مباحث ایین نامه ای و ملاحظات مربوط به ساخت و حمل، می توان ستونها را بیشتر از ۱۲ متر در نظر گرفت. توجه شود که ساخت ستونهای بلند تر از ۱۲ متر با شاقولی مورد تایید ایین نامه، مستلزم تمهیدات لازم و دستگاههای جوشکاری اتوماتیک و حتی خیز گیر جهت صافکاری آن می باشد.
۲- درز جوشهای نفوذی جان و بال ستونها و تیرها نبایستی در یک راستا باشند ( کراس جایز نیست) و حداقل فاصله درز جوشهای نفوذی از همدیگر در ستونها ۶۰۰ میلیمتر و در تیرها به اندازه ارتفاع تیر می باشد.
۳- درز جوشهای نفوذی ستونها نبایستی در محدوده اتصال گیردار (ارتفاع تیر متصل به ستون) قرار گیرد و حداقل بایستی از این محدوده به اندازه ۶۰۰ میلیمتر فاصله داشته باشند.
۴- محل تکه شدن ستونها (Shop Splice) بایستی حداقل 1200 میلیمتر از محدوده اتصال گیردار فاصله داشته باشد. بهتر است محل تکه شدن در یک سوم میانی روی تیر تا زیر تیر تراز بالایی واقع گردد.
5- در صورت وجود تغییر مقطع در ستون، طبق ایتمهای 2 و 3 بایستی تغییر مقطع حداقل 600 میلیمتر بالاتر از روی تیر اعمال گردد. در زمان ایجاد تغییر مقطع نیز کراس شدن درز جوشها جایز نیز و مثلا برای ستون باکس، مقطع مربوط به دو تا از پلیتهای روبروی هم و قوی تر را بمیزان 600 میلیمتر در قطع ضعیف تر ادامه می دهیم.
توجه شود که موارد فوق، الزامات آیین نامه ای ایران بوده و بر اساس تجربیات جوشکاری و مهارت جوشکاران ایرانی رعایت آنها الزامی شده است. ممکن است در ایین نامه های خارجی مثل AWS و ... اصلا به آنها اشاره نشده باشد و یا اعداد دیگری برای فواصل بیان شده باشد. در صورت برقراری نفوذ کامل و کسب اطمینان از آن، دو پلیت جوشکاری شده به مانند ورق یک تکه می باشند و لذا قرار کیری درز جوش آن بی اهمیت می گردد. سخت گیرانه ترین کدها مثل ASME Sec I ( کد مربوط به بویلر) و ASME Sec VIII ( کد مربوط به مخازن تحت فشار) بدلیل اجبار انجام RT بمیزان 70 تا 100 درصد در کلیه درز جوشها، قرار گرفتن درز جوش در هر نقطه ای را جایز می دانند.
به هر حال رعایت موارد فوق در ورق چینی مربوط به سازه های ساختمانی ایران ضروری است و باعث اعتماد پذیری بیشتر سازه می گردد.
اما در خصوص نحوه انتخاب طول ورق مربوط به تیر ورقها نیز لازم به ذکر است که دستورالعمل خاصی برای این منظور وجود ندارد و یک امر کاملا سلیقه ای می باشد. کاهش پرت ورق کاملا به زیرکی و تفکر تهیه کننده نقشه شاپ بستگی دارد و بر اساس تجربه و ممارست حاصل می گردد. اما رعایت نکات کلی زیر برای کاهش پرت ورق خصوصا در پروژه های بزرگ، کمک خواهد نمود:
1- با توجه به ماکزیمم طول 6 متر ورقهای تولیدی در ایران، اولین انتخاب برای طول ورق را 6 متر در نظر بگیرید و امکان استفاده از ان را بررسی نمایید.
2- سعی کنید از طول کمتر از یک متر بغیر از ورق درپوش مربوط به جوشکاری وجه چهارم ورقهای پیوستگی ستونهای باکس، استفاده نکنید.
3- سعی کنید از ط.ولهای روند استفاده کنید (1 متر، 2 متر، 3 متر، 4 متر، 5 مت و 6 متر)
4- استفاده از طولهای 2 و 3 و 4 متر را در لولویت دوم بررسی قرار دهید.
5- استفاده ز طول 5 متر را در الویت سوم بررسی و طول یک متر را در اولویت چهارم بررسی قرار دهید.
6- اگر مجبور شدید از طولهای غیر روند استفاده کنیدف حداق سعی کنید ضریبی از 0.5 باشد.
7- اگر از طولهای غیر روند استفاده نمودید، طول باقی مانده از ورق 6 متری را در یک کاغذ یادداشت نمایید و این طول را در محل دیگری استفاده نمایید. لازم به ذکر است که طول باقی مانده از ورقهای روند، معمولا بصورت نا خود آگاه در محلهای دیگری از پروژه استفاده می شود اما دقت به استفاده آنها در محلهای دیگر نیز خالی از لطف نمی باشد.
یکی از عواملی که ورق چینی مناسب را دچار مشکل می سازد، رعایت ورق درپوش یا وجه چهارم مربوط به جوشکاری ورقهای پیوستگی اتصال گیردار در مقاطع باکس می باشد. البته تکنولوژی جوشکاری الکترو اسلگ مشکلات مربوط به این ورق را حذف نموده است و امید است با فراگیر شدن این تکنولوژی در کارخانجات، پرت ورق ناشی از رعایت ان بطور کامل حذف و با از بین رفتن دو درز جوش معمولا قرار گرفته در محدوده اتصال گیردار، کیفیت ستونهای تولیدی افزایش یابد.
همانگونه که گفته شد، معمولا درز جوش وجه چهارم در محدوده اتصال گیردار واقع می گردد و امکان رعایت حداقل فاصله 600 میلیمتر از رو و زیر تیر در این ناحیه امکان پذیر نمی باشد. معمولا فاصله این درز جوش تا رو و زیر تیر در نقشه ها و دیتیل مربوطه بمیزان 350 میلیمتر درج شده است. بهتر است در صورتیکه مقاطع ستون بزرگ باشند و تمکان دسترسی به آن وجود داشته باشد، با صلاحدید طراح، طول یکسان و تیپ 1 متر برای ورق در پوش در نظر گرفته شود.
موارد فوق تماما اصول اولیه هستند و در برخی موارد تقابل بین رعایت ایین نامه و کاهش پرت ورق و یا حتی اجبار، تهیه کننده نقشه شاپ را مجبور به عدم رعایت موارد ایین نامه ای می نماید. در این مواقع، تجربه و دانش شاپیست باعث انتخاب صحیح راهکار می گردد. بطور مثال در پروژه ای با ستنونهای 23 متری مواجه شدم که مربوط به رمپ بود. بدلیل ماهیت رمپ، فاصله تیرها ی متصل به ستون نزدیک به 1.5 متر بود. عملا دو تکه نمودن این ستون 23 متری و رعایت همزمان فاصله 1200 میلیمتری از روی تراز غیر ممکن است. در این موافع، بایستی بهترین محل برای تکه شدن انتخاب و شناسایی گردد. این محل بایستی در جایی باشد که کمترین تنش در آن اتفاق افتد و بالطبع، بایستی تعداد تیرها و حتی نوع تیرهای متصل به سازه در محدوده تکه شدن مورد بررسی قرار گیرد و با عدم رعایت ایین نامه، تکه کردن ستون را انجام داد. در جنین مواقعی، هم اندیشی، مشورت با دیگر همکاران و حتی طراح، برای انجام کار بهتر، توصیه اکید می گردد.
http://forum.shopdrawings.ir/
http://forum.shopdrawings.ir/
این وبلاگ توسط شرکت مهندسین مشاور بهسا صنعت، فعال در زمینه مدلسازی و تهیه نقشه های کارگاهی سازه، مخازن، تجهیزات صنعتی و پایپینگ ایجاد شده است. هدف از ایجاد این وبلاگف توسعه مطالب مفید در زمینه نقشه های شاپ و مطالب فنی و علمی مورد نیاز کارگاهها و کارخانجات ساخت تجهیزات فولادی می باشد.